Parite Ne Demek? Parite Hesaplama Nasıl Yapılır?

Parite ne demek? Parite nasıl yapılır? Parite nedir nasıl hesaplanır diye araştıran çok sayıda yatırımcı bulunuyor. Döviz yatırımı yapanların işine çok yarayacak bir yazı hazırladım.

Bu içeriği okuduktan sonra parite hesaplama, euro dolar paritesi nedir, dolar euro parite hesaplama gibi pek çok konu hakkında bilgi edinmiş olacaksınız.

Euro dolar paritesi nedir en çok sorulan soruların başında gelmekte. Döviz paritesi nasıl hesaplanır örnekler vererek açıkladım. Bu sayede Dolar Euro paritesi hakkında tüm detaylara hâkim olacaksınız.

Özellikle finans piyasaları ile ilgilenenler parite nedir diye mutlaka araştırmıştır. Bu kavramla ilgili bilinmesi gereken tüm bilgilere yazımın tamamını okuyarak ulaşabileceksiniz.

Parite Ne Demek?

Parite, iki ülke parasının karşılıklı değeri anlamına gelmektedir. Bir ülke para biriminin, diğer bir ülke para birimi cinsinden değerinin hesap edilmesine parite denir. Bu tanım her zaman geçerli olmakla birlikte, ek olarak herhangi bir döviz çifti de parite olarak kabul edilmektedir.

EUR/USD, USD/TRY, EUR/TRY gibi gösterimler paritedir. Para birimi çiftleri, bir para biriminin değerini diğeriyle karşılaştırmadır. Temel para birimi ilk söylenen, karşıt para birimi ise ikinci söylenendir.

Parite, forex piyasalarında işlem gören iki farklı ülke para biriminin döviz kurunun fiyatını bizlere gösterir.

Para birimlerinin hepsinin gösterimi için bir kodu bulunur. Uluslararası piyasalarda ilişkili oldukları üç harfli alfabetik kod ile tanımlanır. Dolayısıyla, Türk Lirası için bu kod TRY şeklindedir.

Bir diğer örnek uluslararası piyasalarda Dolar para birimi USD şeklinde kısaltılır. Euro ise EUR ve Sterlin GBP şeklinde ifade edilir. Her para biriminin kendine ait özel bir kısaltması bulunmaktadır.

Parite gösterimi de bu kısaltmaların yan yana getirilmesi ile ifade edilir. Yazılışları ise araya eğik çizgi koyularak yapılır. EUR/USD şeklinde ya da aralarında eğik çizgi koymadan birleşik şeklinde de gösterilebilir: EURUSD gibi.

Parite nasıl okunur diye bakacak olursak aşağıda sizler için bir açıklama yaptım.

Bir paritede ilk gelen para birimi baz döviz, ikinci gelen para birimi ise karşıt döviz olarak isimlendirilir. Örnek olarak USDTRY paritesini verecek olursak; USD baz döviz, TRY ise karşıt dövizdir.

Baz dövizdeki para biriminin bir birimini satın almak için karşıt dövizdeki para biriminin ne kadarının gerekli olduğunu bizlere gösterir.

parite hesaplama

Yukarıdaki görselde baz döviz, karşıt döviz, parite alış fiyatı, parite satış fiyatı ayrı ayrı gösterilmektedir.

Bir parite için bir emir verildiğinde, listelenen ilk para birimi veya temel para birimi satın alınırken, bir döviz çiftinde veya karşıt para biriminde listelenen ikinci para birimi satılır.

En İyi 6 Forex Şirket Puanım
1. Olive Markets
(Türkçe Destek)
4.9
2. FXPro 4.7
3. XM 4.6
4. FXTM 4.5
5. XTrade 4.4
6. İdealFX 4.4

EUR temel para birimi (baz döviz) olduğunda ve fiyat yükseldiğinde, bu Euro değerinin güçlendiği ve diğer para biriminin zayıfladığı anlamına gelir. Başka bir deyişle, bir döviz kuru fiyatı yükselirse, temel para birimi güçlenir. Eğer fiyat düşerse, temel para biriminin zayıfladığı anlamına gelir.

Parite Çeşitleri Nelerdir?

Her ülkenin kendine ait para birimi olduğundan dünyadaki para birimleri sayısı kadar parite bulunmaktadır. Bu kadar fazla parite olduğundan bir sınıflandırma ihtiyacı duyulmuştur. Bu sınıflandırma da hacimlerine göre yapılmıştır.

Tüm pariteler, döviz çiftlerinin günlük olarak işlem gören hacmine göre sınıflandırılır.

Pariteler içerisinde bulunan para birimlerine göre çeşitlere ayrılmaktadır. Bu parite çiftleri majör, minör ve egzotik pariteler olarak ayrılmıştır. Bu paritelerin neler olduğuna ve hangi para birimlerinden oluştuklarına yakından bakalım.

parite nedir

Majör Pariteler

Majör döviz çiftleri ya da majör pariteler, dünya çapında en sık işlem gören para birimlerinden oluşur. Muazzam bir likiditeye sahip oldukları için, onları neredeyse her zaman takas edebilirsiniz. Ayrıca, bu çiftlerle işlem yaparken en düşük spread oranlarını veya aracılık maliyetlerini bulabilirsiniz.

Bu para birimleri, ekonomik işlemlerle ilgili önemli miktarda hacme katkıda bulunurken, aynı zamanda spekülatif amaçlarla en çok işlem gören çiftlerden bazılarıdır. Dünyada en çok alınıp satılan döviz çifti olan Euro/Dolar paritesi bir majör paritedir. EUR / USD şeklinde gösterimi vardır.

ABD doları ile en çok işlem yapılan para birimleri, aşağıdakileri içeren majör pariteler olarak adlandırılır:

  • EUR / USD. Bu döviz çifti Euro ve ABD dolarını ifade eder.
  • USD/JPY. Bu döviz çifti ABD dolarını Japon Yeni ifade eder.
  • GBP/USD. Bu döviz çifti ABD dolarını Birleşik Krallık sterlini ifade eder ve genellikle sterlin-dolar olarak adlandırılır.
  • USD/CHF. Bu döviz çifti, ABD dolarını İsviçre Frangı içerir. Dolar İsviçre Frangı olarak anılır.
  • USD/CAD. Bu döviz çifti ABD dolarını Kanada dolarına karşı fiyatını gösterir.
  • AUD/USD. Bu döviz çifti ABD dolarını Avustralya dolarını ifade eder.
  • NZD/USD. Bu döviz çifti, Yeni Zelanda’nın para birimini ABD doları karşısındaki fiyatını belirler.

Her majör döviz çiftinin bir tarafında ABD Doları olduğuna dikkat edin. Dolar dünyanın önde gelen rezerv para birimidir ve döviz ticaretinin yaklaşık %88’inde yer alır.

Euro dolar paritesi, açık ara dünyanın en çok işlem gören döviz çiftidir ve büyük günlük hacmi nedeniyle spekülatörler arasında popülerdir.

Minör ve Egzotik Pariteler

İçerisinde ABD Doları bulunmaya döviz çiftleri minör parite ya da küçük döviz çiftleri olarak isimlendirilirler. Bu döviz çiftlerinde hacim daha düşük olduğundan spread oranları da daha yüksektir. Majör pariteler kadar likit değildirler, ancak yine de likiditeleri fena değildir.

Yatırımcıların en çok alım satım yaptığı minör pariteler, para birimlerinin de majör olduğu döviz çiftleri arasındadır. Bazı minör parite örnekleri EUR / GBP, GBP / JPY ve EUR / CHF’dir.

Egzotik pariteler ise gelişmekte olan ülkelerin para birimlerinden oluşmaktadır. Bu döviz çiftleri diğerleri kadar likit değildir. Hacimleri daha düşük olduğundan spread oranları çok daha geniştir. Alım ve satım fiyatları arasındaki fark fazlardır. Egzotik döviz çiftleri arasında USD/TRY, USD/SGD gibi pariteler yer alır.

Parite Nedir Ne İşe Yarar?

Parite nedir diye kelime anlamı olarak baktığımızda; nominal değer anlamına gelmekte olan “par value” teriminden geldiğini görmekteyiz. Türkçe’de ise döviz çifti olarak tanımlanır.

Döviz çiftleri, döviz (FX) piyasasında işlem yapmak için kullanılan iki ülkenin ulusal para birimlerinden oluşur. Her iki para biriminin de işlemlerin pozisyon bazında olacağı döviz kurları olacaktır. Forex piyasasındaki tüm işlemler ister satış ister satın alma veya alım satım olsun, döviz çiftleri aracılığıyla gerçekleştirilir.

Döviz çiftlerinin fiyatları sürekli dalgalanır. Bu dalgalanma, döviz kurunun sürekli değiştiği anlamına gelir. Bu değişiklikler birçok faktörden kaynaklanabilir. Döviz çiftleri, birinin diğerine karşı değerini belirlemeye hizmet eder ve döviz kurları, ilgili değişen değerlere göre sürekli olarak dalgalanacaktır. Bir para birimi her zaman diğerinden daha güçlü olacaktır.

Parite Nedir Örnek?

Döviz çiftleri arasındaki oranların hesaplanması, baz dövizin bir faktörüdür. Tipik bir döviz çifti EUR/USD 1.2105 şeklinde görünebilir. Bu örnekte, Euro (EUR) temel para birimidir ve ABD doları (USD) karşıt para birimidir.

İki para birimi arasındaki fark oran fiyatıdır. Örnekte, bir Euro 1,2105 ABD doları karşılığında işlem görecektir. Başka bir deyişle, yabancı para biriminin eşdeğer bir değeri veya satın alma gücü elde etmek için baz para birimi çarpılır. 1 Euro alabilmek için 1,2105 ABD doları ödemek gerekir.

Yukarıdaki örneği ele alırsak bir döviz yatırımcısı, aynı anda Euro için alım ve dolar için ise satım yaptığı bir pozisyon oluşturacaktır. Yatırımcıların kar elde etmesi için euro döviz kurunun artması gerekir.

Alternatif olarak, bir forex yatırımcısı Euro dolar paritesi için satış açtığı zaman, ABD dolarının değerinin Euronun üzerine çıkacağını tahmin eder. Döviz kurlarındaki değişiklikler, yüzde hareketi (PIP) olarak gösterilir.

Parite Hesaplama Nasıl Yapılır?

Parite hesaplama ile ilgili soruların cevabını aşağıda verdim. Aslında parite hesaplama işlemi sanıldığı kadar zor bir işlem değil. Aşağıdaki görselde görüleceği üzere paritede yer alan para birimlerinden baz döviz, karşıt dövize bölünerek parite değeri ne kadar olduğu sonucuna ulaşılır.

parite nasıl yapılır

Parite işlemleri nasıl yapılır diye bakarken EUR/USD paritesini ele alalım. Parite hesaplama yaparken Euro üstte yani pay kısmında Dolar ise altta yani payda kısmında yer alır. Bu işlem sonucunda 1 Euro kaç Dolar ediyor hesaplanabilir.

Diyelim ki Euro Dolar paritesi 1,21 seviyesinde olsun. Bu da 1 Euro ile 1,21 Dolar alınabileceğini göstermektedir. Burada baz dövizi 1 birim olarak kabul edip bu 1 birim karşılığında ne kadar karşıt döviz alınabileceğini görüyoruz.

Bir işlem açtığınızda baz dövize göre, kar/zarar hesabı yaparken de karşıt dövize göre hesap yapılmaktadır. Aşağıda bir örnekle bu durumu açıklayalım.

EUR/USD paritesi 1,21 iken 2000 Euro ile alım yapılacağını farz edelim. Peki parite 1,25 olduğunda ne kadar kar elde edersiniz?

Bunu hesaplarken son fiyattan ilk fiyat çıkartılır. 1,25 – 1,21 = 0,04 bulunur. 2000 Euro yatırım yaptığınız için 2000 x 0,04 = 80 Dolar kar elde edersiniz. Görüldüğü üzere işlem baz dövize yani Euro’ya göre yapılıyor fakat elde edilen kar Dolar cinsinden ifade edilir.

Bu işlemi şu şekilde de yapabilirsiniz. Başlangıçta 1,21 den 2000 Euro almıştık. Bu da 2420 Dolara tekabül eder. Fiyat yükselip 1,25 olduğunda değeri 2500 Dolara çıkacaktır. Sonuç olarak 2500 – 2420 = 90 dolar kar elde edildiği sonucuna ulaşılır.

3 yıl Ziraat Bankası’nda, 7 yılı aşkın bir süre de İş Yatırım’da çalıştım. Son 1 yıldır ise freelance yatırım danışmanlığı yapıyorum. Sizler de finansal piyasalar hakkında bilgi edinmek isterseniz blogumda yer alan şirket incelemeleri ve finans yazılarımı okuyabilirsiniz.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here