TÜİK Tüketici Güven Endeksi Nedir? | Tüketici Güven Endeksi Kaç Olmalı?

TÜİK Tüketici Güven Endeksi Açıklandı!” gibi haberleri sıkça görüyoruz. Peki Tüketici Güven Endeksi nedir? Bu endekse bakarak ne gibi çıkarımlar yapılabilir?

Tüketici Güven Endeksi; tüketicilerin finansal eylemlerde ne kadar iyimser veya kötümser olduklarını ölçen bir göstegedir. Peki Tüketici Güven Endeksi artarsa ne olur? Tüketicilerin harcama eğilimi artar ve finansal eylemler konusunda daha iyimser bir bakış açısına sahip olurlar.

Tüketici Güven Endeksi düşerse de tüketicilerin harcama eğilimleri azalır ve finansal anlamdaki yakın gelecek beklentileri negatif yönde etkilenir. Bu nedenle Tüketici Güven Endeksi’nin düşmesi ülkeler için olumsuz bir gelişmedir.

Peki Tüketici Güven Endeksi Türkiye grafiği nasıl? Tüketici Güven Endeksi nedir, nasıl hesaplanır? 

Gelin hep birlikte inceleyerek tüketicilerin finansal karar vermedeki eğilimleri hakkında çıkarımlar yapalım.

TÜİK Tüketici Güven Endeksi Nedir?

TÜİK’in tanımına göre Tüketici Güven Endeksi; tüketicilerin kişisel mali durumları ve genel ekonomiye ilişkin bakış açıları ve gelecek dönem beklentileriyle yakın gelecekteki harcama-tasarruf eğiliminin ölçülmesidir.

tüketici güven endeksi nedir

Tüketici Güven Endeksi ilk defa 1976 yılında “The Conference Board” adındaki organizasyon tarafından tanımlanmıştır. O yıldan itibaren de Amerika Birleşik Devletleri her ay 5.000 hane halkı ile yapılan araştırmalar sonucunda tüketici eğilim anketi ile bu göstergeyi ölçmektedir.

Ülkemizde ise Tüketici Güven Endeksi hesaplama işlemleri 4884 hane halkı ile gerçekleştirilmekte olup, 16 yaş ve üzeri tüketicilerin görüşleri doğrultusunda oluşturulmaktadır. Her vatandaş rastgele olarak seçilir ve bu değer her ay düzenli olarak açıklanır.

Tüketici Güven Endeksi, TÜİK ve TCMB birliği ile gerçekleştirilen Tüketici Eğilim Anketi’ne göre belirlenmektedir. Bu anket aylık periyotlar ile uygulanmakta olup, anket sonuçları yaş ve cinsiyete göre sınıflandırılır. Tüm çalışmalar sonucunda ise her ayın son haftası Tüketici Güven Endeksi açıklanmaktadır.

TÜİK resmi web sitesinden her ay düzenli olarak Tüketici Güven Endeksi grafiğini takip edebilirsiniz.

Tüketici Güven Endeksi Nasıl Hesaplanır?

Tüketici Güven Endeksi; kişisel mali durum, genel ekonomi ve harcama-tasarruf eğilimleri baz alınarak hesaplanır.

tüketici güven endeksi nasıl hesaplanır

Tüketici Güven Endeksi birçok farklı zaman dilimi bazında değerlendirilerek oluşturulmaktadır. Bu nedenle de tüketicilere 3 aylık, 6 aylık veya 12 aylık geçmiş zaman dilimleri veya gelecek beklentisi üzerinden sorular yöneltilir.

Ankete katılım sağlayan tüm vatandaşlara bu 3 konu başlığı ile ilgili sorular yöneltilerek genel bir sonuca varılmaktadır.

Kişisel Mali Durum: Bu başlık incelenirken kişilerin geçmiş 12 ay ve gelecek 12 ay içindeki maddi durumu ile ilgili beklentileri, genel mali durum değerlendirmesi ve yakın gelecekte borç kullanma ihtimali göz önünde bulundurulur.

Harcama ve Tasarruf Eğilimleri: Tüketicinin gelecek 12 aylık dönemde konut, araba alma, konut inşa veya tamir ettirme ihtimali vb. harcamaları göz önünde bulundurulur. Buna ek olarak yine gelecek 12 aylık dönem içinde tasarruf etme ihtimali baz alınır ve genel bir çıkarım yapılır.

En İyi 6 Forex Şirket Puanım
1. Olive Markets
(Türkçe Destek)
4.9
2. FXPro 4.7
3. XM 4.6
4. FXTM 4.5
5. XTrade 4.4
6. İdealFX 4.4

Genel Ekonomi: Tüketicilerin geçen 12 ay ve gelecek 12 ay içinde Türkiye’deki genel ekonomik durum, işsizlik, dayanıklı tüketim mallarını satın alma talebi, tasarruf ve harcama eğilimi, tüketici fiyatlarının değişimine ilişkin düşünceleri baz alınarak birçok farklı konudaki beklentilere göre hesaplanmaktadır.

Tüketici Güven Endeksi birçok farklı konuda tüketicilerin geçmiş 12 aydaki mali durumları, harcama ve tasarruf eğilimleri gibi finansal durumları göz önünde bulundurularak gelecek 12 aydaki beklentileri ile ortak bir çıkarım yapılmasını içerir.

Tüketici Güven Endeksi Kaç Olmalı?

Tüketici güven endeksi 0-200 aralığında olmalıdır. Değer 100’den büyükse gelecek dönem beklentileri ve tüketicilerin harcama eğilimleri olumlu demektir. 100’den küçükse tüketicilerin harcama eğilimleri azalmış ve gelecek beklentileri de negatif yönde etkilenmiş demektir.

Tüketici güven endeksinin yüksek olması tüketicilerin harcamalar konusunda daha iyimser olmasını sağlar. Bu da ekonomide canlanma ve tüketimin artma eğiliminde olduğunun habercisidir.

Tüketici güven endeksi düşükse de tüketicilerin harcama konusunda kötümser ve tasarrufa eğilimli oldukları çıkarımı yapılabilir. Bu da yakın gelecekte tüketimde ve ekonomide olumsuz gelişmelerin habercisi sayılabilir.

Nasıl Yorumlanır?

Tüketici Eğilim Anketi sonucunda Haziran 2022 Tüketici Güven Endeksi %63,4 olarak düşüşe devam ediyor.

tüketici güven endeksi 2022

Peki Tüketici Güven Endeksi düşerse ne olur? Gelin detaylı olarak açıklayalım.

Tüketici Güven Endeksi Düşerse Ne Olur?

Tüketici Güven Endeksi düşerse tüketicilerin harcama eğilimleri azalır ve tasarruf eğilimleri artar. Ekonomide yaşanan dengesizlikler vatandaşlarda güvensizlik ve korku oluşturur. Bunun sonucunda da tüketicilerin finansal durumlardaki görüşü negatif bir pozisyona doğru evrilir.

Grafikte de gördüğümüz üzere ekonomide yaşanan sıkıntılı süreçlerde Tüketici Güven Endeksi’nin düzenli olarak düşüş yaşadığını söyleyebilmek mümkün. Buradan da yakın gelecekte tüketim konusunda halkın daha temkinli davranabileceği çıkarımında bulunabiliriz.

Tüketici Güven Endeksi Artarsa Ne Olur?

Tüketici Güven Endeksi artarsa tüketicilerin harcama eğiliminin arttığını ve finansal durumlarda daha pozitif bir bakış açısına sahip olduğunu söyleyebiliriz. Bunun sonucunda ise ekonomide canlanmanın yaşanabileceği ve tüketim konusunda olumlu bir gelişme yaşanmasının mümkün olduğu çıkarımında bulunulabilir.

Tüketici Güven Endeksi Ne Zaman Açıklanır?

Tüketici Güven Endeksi her ayın son haftasında Türkiye İstatistik Kurumu tarafından Ulusal Veri Yayımlama Takvimi’ne göre haber bülteni ile açıklanmaktadır.

Tüketici Güven Endeksi, birçok farklı veriden faydalanılarak Tüketici Eğilim Anketi sonucunda hesaplanmaktadır. Bu nedenle de tek başına net bir veri olarak değerlendirilemez.

Özetleyecek olursak; Tüketici Güven Endeksi vatandaşların gelir düzeyinden ülkenin ekonomik durumuna kadar birçok değişkenden etkilenebilen ve her ay birçok konu başlığı bazında değerlendirilen bir anket sonucudur diyebiliriz. Ekonomi ile doğrudan bağlantılı gibi gözükmese de ülkelerin finansal gücü halkın tüketim alışkanlıklarını ve sıklığını değiştirmektedir.

Piyasalara güven olmayan bir ekonomide vatandaşlar yatırım yapmaya ve tüketim gerçekleştirmeye daha uzak dururlar. Bu da ekonomideki üretim ve tüketim dengesini doğrudan etkilediğinden birçok ülke için bu gösterge oldukça büyük bir önem taşımaktadır.

Vatandaşların refah seviyesi arttıkça harcama ve tasarruf etme eğilimleri de büyük değişiklikler gösterir. Bu nedenle bir ülkenin Tüketici Güven Endeksi düzenli olarak 100’ün altında bir değer alıyorsa kişilerin finansal anlamda gerçekleştirecekleri eylemler de azalma eğiliminde olacaktır.

Bir ekonominin optimum düzeye ulaşabilmesi için halkın harcama gerçekleştirirken kaygı duymaması ve yakın gelecek hakkındaki ekonomik planlarının sürekli değişiklik göstermemesi gerekir. Çünkü harcamaların düzenli olarak kısılması vatandaşların alım gücünün düştüğüne dair bir gösterge de olabilir.

Bu nedenle Tüketici Güven Endeksi diğer birçok veri ile birlikte incelendiğinde ülkelerin sosyoekonomik durumları, finansal gücü ve refah seviyesi hakkında genel bir kanıya varmamıza yardımcı olabilir.

3 yıl Ziraat Bankası’nda, 7 yılı aşkın bir süre de İş Yatırım’da çalıştım. Son 1 yıldır ise freelance yatırım danışmanlığı yapıyorum. Sizler de finansal piyasalar hakkında bilgi edinmek isterseniz blogumda yer alan şirket incelemeleri ve finans yazılarımı okuyabilirsiniz.